Năm 2012, 2.203 website của cơ quan, doanh nghiệp Việt Nam bị tấn công

Trong năm 2012, tấn công, phát tán phần mềm gián điệp (spyware) vào các cơ quan, doanh nghiệp là hình thái mới của giới tội phạm mạng mang tính chất quốc gia. Thế giới trong năm qua bị rúng động bởi sự hoành hành của Flame và Duqu, những virus đánh cắp thông tin mật của các hệ thống điện toán khu vực Trung Đông. Các chuyên gia của Công ty Bkav nhận định, những vụ việc tương tự cũng đã bắt đầu diễn ra tại Việt Nam. 

An ninh mạng tại các cơ quan doanh nghiệp không được cải thiện

Theo thống kê của Bkav, trong năm 2012 vẫn có tới 2.203 website của các cơ quan doanh nghiệp tại Việt Nam bị tấn công, chủ yếu thông qua các lỗ hổng trên hệ thống mạng. So với năm 2011 (có 2.245 website bị tấn công), con số này hầu như không giảm. 

Thực trạng này cho thấy, an ninh mạng vẫn chưa thực sự được quan tâm tại các cơ quan, doanh nghiệp. Theo nhận định của các chuyên gia Công ty Bkav, hầu hết cơ quan doanh nghiệp của Việt Nam chưa bố trí được nhân sự phụ trách an ninh mạng hoặc năng lực và nhận thức của đội ngũ này chưa tương xứng với tình hình thực tế. Đó là những nguyên nhân chính.

Phần mềm gián điệp - Chiến lược mới của tội phạm mạng

Trong năm 2012, tấn công, phát tán phần mềm gián điệp (spyware) vào các cơ quan, doanh nghiệp là hình thái mới của giới tội phạm mạng mang tính chất quốc gia. Thế giới trong năm qua bị rúng động bởi sự hoành hành của Flame và Duqu, những virus đánh cắp thông tin mật của các hệ thống điện toán khu vực Trung Đông. Các chuyên gia của Công ty Bkav nhận định, những vụ việc tương tự cũng đã bắt đầu diễn ra tại Việt Nam. 

 

“Bạn có thể sẽ giật mình với thông tin trên, song thực tế tại Việt Nam, hệ thống giám sát virus của Bkav đã phát hiện hàng loạt email đính kèm file văn bản chứa phần mềm gián điệp được gửi tới các cơ quan, doanh nghiệp”, ông Vũ Ngọc Sơn, Giám đốc Bộ phận nghiên cứu Công ty Bkav (Bkav R&D), nhận định. Do từ trước tới nay các file văn bản vẫn được cho là an toàn, hầu hết người nhận được email đã mở file đính kèm và bị nhiễm virus dạng spyware khai thác lỗ hổng của phần mềm Microsoft Office (bao gồm cả Word, Excel và PowerPoint). Khi xâm nhập vào máy tính, virus này âm thầm kiểm soát toàn bộ máy tính nạn nhân, mở cổng hậu (backdoor), cho phép hacker điều khiển máy tính nạn nhân từ xa. Chúng cũng nhận lệnh hacker tải các virus khác về máy tính để ghi lại thao tác bàn phím, chụp màn hình, lấy cắp tài liệu. 

Sự việc một lần nữa rung lên hồi chuông báo động về thực trạng mất an toàn an ninh mạng của các cơ quan, doanh nghiệp tại Việt Nam, đặc biệt trong bối cảnh thế giới luôn tiềm ẩn nguy cơ một cuộc chiến tranh mạng có thể xảy ra.

Virus trên điện thoại di động không còn là lý thuyết

Nếu như những năm trước, virus trên điện thoại di động còn manh nha, chủ yếu ở dạng thử nghiệm thì trong năm 2012, chúng đã trở thành mối đe dọa thực sự đối với người sử dụng. Hệ thống giám sát virus của Bkav đã phát hiện, từ đầu năm đến nay tại Việt Nam có tới 34.094 mẫu virus lây lan trên di động, gấp hơn 9 lần so với năm 2011 (3.700 mẫu). 

 

Các nghiên cứu của Bkav cho thấy hình thức lây nhiễm của virus trên điện thoại di động cũng tương tự virus trên máy tính. Lợi dụng nhu cầu tìm kiếm phần mềm nổi tiếng dành cho smartphone, hacker đã tạo ra những phần mềm giả mạo có chứa mã độc rồi đẩy lên các “chợ” ứng dụng không chính thống trên Internet, lừa người dùng tải về. Liên tiếp từ tháng 4/2012, các phần mềm như Instagram hay trò chơi Angry Birds đã bị virus núp bóng, mượn danh để tấn công người dùng. 

Xu hướng giả mạo phần mềm để lây nhiễm virus sẽ còn tiếp tục trong những năm tới, khi mà mỗi ngày có hàng nghìn ứng dụng dành cho smartphone được cập nhật lên Internet.  

Facebook - môi trường màu mỡ của tin tặc

Số lượng người sử dụng mạng xã hội Facebook bùng nổ kéo theo sự chuyển hướng tấn công của virus máy tính. Thay vì nhắm đến Yahoo! Messenger như trước đây, các loại malware chuyển sang lợi dụng mạng xã hội để lây nhiễm vào máy tính của người dùng. 

Một trong những chiêu thức phát tán virus khiến người dùng dễ bị mắc bẫy nhất trên Facebook hiện nay là ngụy tạo plugin của YouTube nhưng có chứa virus. Sau đó, kẻ xấu lừa người dùng tải plugin này về để xem video clip, thực chất là tải virus để phát tán đường link chứa virus tới danh sách bạn bè của nạn nhân. Các video thường là hình ảnh nhạy cảm của các ca sỹ, diễn viên hay cầu thủ nổi tiếng như Rihanna, Emma Watson, Ronaldo… để dễ lừa người sử dụng. 

Sự chủ quan đã khiến nhiều người dùng mắc lừa kẻ xấu, tự tải virus về máy tính. Ý thức của người sử dụng khi tham gia vào mạng xã hội trên Internet cũng là vấn đề đáng báo động trong năm 2012.

An ninh điện thoại di động nóng về cuối năm

Trong bức tranh toàn cảnh về an ninh mạng năm 2012, mảng an ninh trên điện thoại di động nổi cộm với nhiều biến động về cuối năm. Điều này cũng dễ hiểu vì smartphone đang dần thay thế cho điện thoại truyền thống và đạt mức tăng 47% (thống kê mới nhất của Công ty Gartner về tình hình điện thoại di động thế giới trong quý 3/2012). 

Sự tăng trưởng nóng của smartphone đã kéo theo nguy cơ mất an toàn an ninh thông tin trên thiết bị cầm tay đang dần thay thế máy tính. Hàng loạt vấn nạn như nghe lén điện thoại di động, lừa đảo bằng SMS trên iPhone, lừa đảo cước viễn thông qua cuộc gọi nhỡ và các biến tướng của nó... đã gây ra nhiều thiệt hại và sự hoang mang, lo sợ cho người sử dụng. Cũng trong năm vừa qua, Hệ thống thống kê tin nhắn rác của Bkav đã phát hiện, trung bình mỗi ngày có tới 9,8 triệu tin nhắn rác được gửi tới điện thoại di động của người dùng tại Việt Nam và các nhà mạng thu được 3 tỷ đồng mỗi ngày từ các hoạt động liên quan đến tin nhắn rác. 

Đáng lo ngại nhất là nhiều phần mềm nghe lén trên điện thoại di động đang được rao bán tràn lan trên mạng. Những phần mềm này cho phép người nghe lén kiểm soát mọi cuộc gọi đến và đi cùng nhiều dữ liệu quan trọng khác như nhật ký cuộc gọi, nội dung tin nhắn, hay vị trí của nạn nhân. Điều đó cũng có nghĩa là đời tư của người sử dụng rất dễ bị xâm phạm nghiêm trọng. 

Cuối tháng 12, Công ty An ninh mạng Bkav đã cung cấp giải pháp chống nghe lén trên điện thoại di động tích hợp trong phần mềm bảo vệ Smartphone - Bkav Mobile Security, đồng thời đưa ra khuyến cáo mạnh mẽ: “Điện thoại di động nên là vật bất ly thân và không được để người khác, dù là quen biết tùy ý sử dụng”.

Xu hướng năm 2013 

Hoạt động gián điệp mạng thông qua phát tán virus sẽ trở thành ngành "công nghiệp" trong năm 2013. Đa phần người sử dụng vẫn ngộ nhận rằng file văn bản (Word, Excel, PowerPoint) là loại file an toàn, không có virus. Không đơn giản để thay đổi quan điểm này trong tương lai gần và đó chính là điều kiện “lý tưởng” để giới tội phạm phát triển một mạng lưới gián điệp. 

Những hình thái phát tán mã độc vốn chỉ thấy trên môi trường máy tính sẽ chuyển hướng bùng phát trên môi trường smartphone trong năm 2013. Các phần mềm nổi tiếng, phần mềm an ninh cho điện thoại di động sẽ là đối tượng bị giả mạo nhiều nhất. "Nhu cầu cài đặt phần mềm an ninh cho di động tăng cao là miếng mồi ngon để giới tội phạm nhắm tới", ông Nguyễn Công Cường, phụ trách Bộ phận an ninh di động của Bkav nhận định.

 Hải Linh

Mã độc luôn tiềm ẩn từ đĩa cài đặt Windows “lậu”

Microsoft vừa công bố nghiên cứu về an toàn cho máy tính thực hiện mới đây tại các nước Đông Nam Á. Báo cáo chỉ ra rằng, trung bình, 86% đĩa Windows giả mạo và 48% các máy tính cài đặt bản Windows bất hợp pháp đều bị nhiễm mã độc. 

Hình mang tính minh họa

Phân tích đã được tiến hành bởi các nhà nghiên cứu của Microsoft ở In-đô-nê-xi-a, Ma-lay-xi-a, Phi-líp-pin, Thái Lan, và Việt Nam. Chỉ trên sơ bộ 66 bộ đĩa cài giả mạo và 52 máy tính xách tay thương hiệu lấy mẫu,  báo cáo đã đưa ra con số hơn 2.000 mã độc bao gồm các lỗ hổng, botnet, mã phá chương trình, mã ăn cắp mật khẩu, trojans, và virus.

Đừng vô tình tiếp tay tội phạm

Trong 41% các máy tính kiểm tra, bộ điều khiển phần cứng ban đầu đã được thay thế bằng bộ điều khiển nhiễm mã độc, tái sử dụng. Đa phần các hệ thống này sẽ tiếp tục bị tổn hại do thiếu đi cập nhật liên tục chống mã độc từ Windows Update. Windows Update đã bị vô hiệu hoá hoặc tái định tuyến dịch vụ cập nhật của một thành phần thứ ba trong 82% các máy tính được kiểm tra, với mục tiêu bỏ qua việc kiểm tra bản quyền chính hãng của phần mềm. Khi Windows Update bị vô hiệu hoá, hệ thống máy tính không có khả năng nhận các bản cập nhật bảo mật quan trọng, để gia tăng năng lực chống lại các tấn công độc hại. 

Tội phạm mạng thường tận dụng lợi thế của an ninh yếu để phân phối phần mềm độc hại, cụ thể là thông qua các nhà phân phối không uy tín và các đại lý, những nơi tải phần mềm sao chép bất hợp pháp vào máy tính không cài đặt sẵn hệ điều hành. Những máy tính bị nhiễm mã độc này sau đó được bán cho khách hàng, những người không lường trước được những hiểm họa phải đối mặt vì sử dụng phần mềm giả mạo. Hoạt động này ngày càng gia tăng bởi sự chỉ đạo của những tổ chức tội phạm vì  mục tiêu lợi nhuận.

Ông Vũ Minh Trí, Tổng Giám Đốc Microsoft Việt Nam

Chia sẻ về vấn đề này, ông Vũ Minh Trí, Tổng Giám Đốc Microsoft Việt Nam nhấn mạnh: “Tội phạm mạng có thể sử dụng mã độc trong hàng loạt các hoạt động từ ăn cắp mật khẩu và truy cập vào tài khoản ngân hàng, thậm chí chiếm quyền điều khiển máy tính và thông tin cá nhân của một người để tiến hành các hoạt động tội phạm".

Hiện, không quá khó để mua một chương trình phần mềm, hay một sản phẩm có cài đặt sẵn phần mềm bản quyền. Thêm một chút chi phí, nhưng sẽ là an toàn, mà hơn hết là quyền lợi người dùng được đảm bảo tối đa: không lo thất thoát dữ liệu, sự cố bất thường tái diễn khi dùng, được cập nhật thường xuyên những hỗ trợ từ chính hãng… Nên, việc loại dần thói quen tiêu dùng, tiện thì mua, rẻ thì thích, sẽ góp phần đáng kể hạn chế những nguy cơ từ tội phạm mạng, cũng như làm trong sạch thị trường thiết bị CNTT ngày một tăng trưởng mạnh ở Việt Nam.

Tham thì… thâm

Theo báo cáo tội phạm mạng năm 2012 của Norton, người tiêu dùng toàn cầu mất khoảng 100 tỉ đô la Mỹ cho tội phạm mạng hàng năm, chia bình quân đầu người là 197 đô la Mỹ. Một lượng thiệt hại không hề nhỏ, và thiết bị càng đắt tiền, thì thiệt hại càng lớn. Mua một sản phẩm, khách hàng hoàn toàn có thể nhờ kiểm tra tính hợp pháp, cũng như độ an toàn của hệ thống phần mềm cài đặt sẵn. Đừng tiếc tiền, vì lợi trước mắt, mà rước họa lâu dài…

Khi ở trong tay khách hàng, máy tính bị nhiễm mã độc có thể phản bội chủ sở hữu bằng cách giao các mã khóa máy tính cho tội phạm mạng, giống như cách mã độc OSE.exe từng làm. OSE ngụy trang bản thân giống như một ứng dụng văn phòng và cài đặt lỗ hổng nền backdoor cho tin tặc điều khiển máy tính, cung cấp thông tin chi tiết của máy tính qua e-mail được gửi thông qua các dịch vụ webmail miễn phí. Tội phạm mạng sau đó có thể để trích xuất các tập tin, cài đặt phần mềm độc hại bổ sung, hoặc sử dụng máy tính để gửi thư rác. OSE chỉ là một chủng phần mềm độc hại được tìm thấy trong các mẫu của khu vực Đông Nam Á. 

Khi mua phần mềm Microsoft, khách hàng nên mua từ đại lý bán lẻ uy tín, và chắc chắn rằng sản phẩm đi kèm trong bao bì nguyên thủy, đi kèm với nhãn chính hãng Microsoft hoặc Giấy chứng nhận bản quyền. Để an toàn hơn, hãy kiểm tra độ xác thực của sản phẩm từ địa chỉ: www.howtotell.com.

Phương Nguyễn

11 lưu ý về An ninh - Bảo mật trong năm 2013

Dựa trên những sự kiện về bảo mật công nghệ thông tin năm 2012, các chuyên gia Kaspersky Lab đã đưa ra những dự đoán về các vấn đề nóng bỏng sẽ chiếm lĩnh hệ thống an ninh mạng trong năm 2013: tấn công có chủ đích; công nghệ điện toán đám mây và cơ hội cho phần mềm độc hại; phần mềm độc hại trên Mac OS; phần mềm độc hại trên điện thoại di động; tống tiền qua mạng…

Những cuộc tấn công có chủ đích và gián điệp mạng

Lượng thông tin khổng lồ được chia sẻ trực tuyến và sự phát triển của mạng xã hội trong kinh doanh chính là môi trường màu mỡ cho tin tặc. Gián điệp mạng sẽ còn phát triển không chỉ trong năm 2013 mà còn cả về sau. Đối tượng của các cuộc tấn công có chủ đích kahông chỉ là một tổ chức nào đó mà còn cả những hệ thống thông tin dữ liệu của một quốc gia. Một doanh nghiệp hay tổ chức không chỉ là nạn nhân của tin tặc mà còn có thể bị biến thành một bước đệm hữu ích cho việc xâm nhập của tin tặc vào các doanh nghiệp, tổ chức khác.

Tin tặc không ngừng hoành hành

Năm 2012 đã chứng kiến rất nhiều những cuộc tấn công nhằm vào mục đích chính trị và xã hội. Có thể kể đến như vụ tấn công DDoS được thực hiện bởi nhóm tin tặc Anynomous nhắm vào chính phủ Phần Lan với tuyên bố của chính phủ nước này về việc ủng hộ ACTA (Hiệp ước Thương mại chống hàng giả, hàng nhái); cuộc tấn công vào website chính thức F1 để phản đối việc trừng tị những người phản đối chính phủ ở Bahrain; cuộc tấn công vào nhiều công ty dầu ở Bắc Cực nhằm phản đối việc khai thác mỏ dầu ở đây; vụ tấn công ở Ả rập Aramco,…

Việc phụ thuộc ngày càng tăng vào internet sẽ khiến các tổ chức dễ dàng trở thành những lỗ hổng tiềm năng cho các cuộc tấn công của tin tặc tiếp tục trong năm 2013 và về sau.

Những cuộc tấn công được tài trợ bởi chính phủ

Stuxnet đã đi tiên phong trong việc sử dụng những đoạn mã độc tinh vi cho các cuộc tấn công có chủ đích nhằm vào các nhà máy sản xuất chính. Nhìn vào tương lai, chúng ta có thể đoán được rằng sẽ ngày càng nhiều nước phát triển loại vũ khí mạng này - được thiết kế để ăn cắp thông tin hay phá hoại các hệ thống - không phải là ít bởi vì mức khởi đầu cho việc phát triển các vũ khí này lại thấp hơn so với các loại vũ khí truyền thống khác. Có thể chúng ta sẽ thấy phiên bản tấn công sao y của các bang phi chính phủ, với một mối nguy hiểm về hủy diệt hàng loạt ngoài tầm kiểm soát những nạn nhân bị tấn công. Mục đích của các cuộc tấn công mạng này bao gồm nguồn nhiên liệu, trang thiết bị kiểm soát giao thông vận tải, hệ thống tài chính và truyền thông cũng như các cơ sở trang thiết bị hạ tầng quan trọng khác.

Sử dụng các công cụ giám sát hợp pháp

Trong những năm gần đây, sự tinh vi ngày càng tăng của tội phạm mạng tạo nên những thử thách mới cho các nhà nghiên cứu những phần mềm độc hại, cũng như các cơ quan thực thi pháp luật trên thế giới. Nỗ lực của các cơ quan để bắt kịp với công nghệ tiên tiến được sử dụng bởi tội phạm mạng dẫn đến việc can thiệp vào việc thực thi pháp luật.

Ví dụ, việc sử dụng công nghệ để giám sát các hoạt động của những người bị nghi ngờ phạm pháp: cuộc tranh luận xung quanh báo cáo rằng một công ty Anh cung cấp phần mềm giám sát “Finfisher” cho chính phủ Ai Cập và báo cáo rằng chính phủ Ấn Độ đã yêu cầu các công ty (bao gồm cả Apple, Nokia, và RIM) truy cập bí mật vào các thiệt bị di động. Rõ ràng, việc sử dụng các công cụ giám sát hợp pháp có ý nghĩa rộng lớn hơn đối với sự riêng tư và tự do dân sự. Các cơ quan thực thi pháp luật và chính phủ đang cố gắng đi trước bọn tội phạm một bước; có khả năng rằng việc sử dụng các công cụ này và các cuộc tranh luận xung quanh việc sử dụng chúng sẽ vẫn tiếp tục.

Công nghệ điện toán đám mây và cơ hội cho phần mềm độc hại

Khái niệm về công nghệ điện toán đám mây nghe có vẻ dễ dàng và thoải mái, nhưng đừng quên rằng các dữ liệu được lưu trữ trên máy chủ thực sự trong thế giới thực.

Hãy nhìn từ quan điểm của một tội phạm mạng, chúng có thể nắm giữ số lượng lớn các dữ liệu cá nhân nếu nhà cung cấp trở thành nạn nhân của cuộc tấn công. Thứ hai, tội phạm mạng có thể sử dụng dịch vụ dữ liệu điện toán đám mây để lưu trữ và phát tán các phầm mềm độc hại của chúng - thường là thông qua các tài khoản bị đánh cắp. Thứ ba, các dữ liệu được lưu trữ trong dữ liệu điện toán đám mây được truy cập từ một thiết bị không nằm trong thế giới điện toán đám mây.

Vì vậy, nếu tội phạm mạng có thể xâm nhập vào thiết bị, chúng có thể truy cập vào dữ liệu ở bất cứ nơi nào nó được lưu trữ. Việc sử dụng các thiết bị di động, với lợi ích to lớn cho công việc, cũng làm tăng nguy cơ dữ liệu đám mây có thể bị truy cập từ các thiết bị mà có thể không được bảo mật như các thiết bị truyền thống. Đặc biệt, khi cùng một thiết bị được sử dụng cho cả mục đích cá nhân và công việc, rủi ro sẽ càng tăng.

Sự riêng tư đang dần bị mất đi

Internet tràn ngập cuộc sống và nhiều người có thói quen giao dịch ngân hàng, mua sắm và giao tiếp trên mạng. Mỗi khi đăng ký một tài khoản trực tuyến, người dùng được yêu cầu phải tiết lộ thông tin về bản thân và các công ty trên khắp thế giới tích cực thu thập thông tin về khách hàng của họ. Các mối đe dọa đến sự riêng tư có hai hình thức. Thứ nhất, dữ liệu cá nhân sẽ gặp rủi ro nếu có bất cứ cuộc tấn công nhằm đến các nhà cung cấp hàng hóa và dịch vụ cho người dùng.

Hầu như không có tuần nào trôi qua mà không xuất hiện thêm một trường hợp về một công ty trở thành nạn nhân để của hacker, để lộ dữ liệu cá nhân của khách hàng. Thứ hai, các công ty tổng hợp và sử dụng các thông tin mà họ nắm giữ về người dùng cho mục đích quảng cáo, khuyến mãi mà đôi khi người dùng hoàn toàn không biết về nó và làm cách nào để thoát khỏi việc này. Giá trị của dữ liệu cá nhân đối với các tội phạm mạng và các doanh nghiệp hợp pháp sẽ phát triển trong tương lai, và do đó các mối đe dọa tiềm tàng đến sự riêng tư của người dùng cũng tăng lên.

Bạn có thể tin tưởng vào ai?

Chúng ta thường tin tưởng các trang web có chứng chỉ bảo mật được cấp bởi nhà cấp chứng chỉ số tin cậy (Certificate Authority - CA), hoặc một ứng dụng với giấy chứng nhận kỹ thuật số hợp lệ. Tuy nhiên, tội phạm mạng không những có thể cấp giấy chứng nhận giả mạo cho các phần mềm độc hại của chúng mà còn có thể xâm nhập thành công các hệ thống CA khác nhau và sử dụng giấy chứng nhận bị đánh cắp để đăng nhập mã của chúng.

Bên cạnh đó, tội phạm mạng (hoặc nhân viên bên trong công ty) có thể truy cập đến các thư mục hoặc cơ sở dữ liệu nắm giữ các danh sách trắng và thêm phần mềm độc hại vào danh sách. Một người được tin cậy bên trong tổ chức - cho dù trong thế giới thực hay thế giới ảo - luôn là nơi phá hoại an ninh bảo mật lý tưởng nhất.

Tống tiền trên mạng

Năm 2012, số lượng Trojan ngày càng tăng, được thiết kế để tống tiền những nạn nhân của chúng bằng cách mã hóa dữ liệu trên đĩa hoặc chặn truy cập vào hệ thống. Tuy loại tội phạm mạng này đã được hạn chế phần lớn ở Nga và các quốc gia Liên Xô cũ nhưng chúng đã trở thành một hiện tượng trên toàn thế giới, đôi khi với phương thức hơi khác nhau.

Các tin nhắn giả mạo xuất hiện trên màn hình từ các cơ quan thực thi pháp luật tuyên bố đã tìm thấy nội dung khiêu dâm trẻ em hoặc các nội dung bất hợp pháp khác trên máy tính. Thông báo này luôn đi kèm với một yêu cầu phải trả tiền phạt. Các kiểu tấn công như vậy rất dễ dàng để phát triển, và cùng với các cuộc tấn công lừa đảo, dường như không bao giờ thiếu các nạn nhân tiềm năng. Kết quả dẫn đến sự tăng trưởng liên tục của loại hình tấn công này trong tương lai.

Phần mềm độc hại trên hệ điều hành Mac OS

Mặc dù có nhận thức phòng thủ tốt, hệ điều hành Mac cũng không miễn nhiễm với phần mềm độc hại. Tất nhiên, khi so sánh với khối lượng lớn phần mềm độc hại nhắm vào hệ điều hành Windows, khối lượng của phần mềm độc hại dựa trên hệ điều hành Mac là nhỏ. Tuy nhiên, những phần mềm độc hại này đã được phát triển đều đặn trong vòng hai năm qua, và sẽ rất ngây thơ khi bất cứ ai sử dụng hệ điều hành Mac nghĩ rằng họ không thể là nạn nhân của tội phạm mạng. Nó không chỉ là các cuộc tấn công đại trà - chẳng hạn như 700.000 botnet Flashfake, mà còn là các cuộc tấn công nhắm mục tiêu vào các nhóm cụ thể hoặc cá nhân biết sử dụng máy Mac. Các mối đe dọa cho máy Mac là có thực và có khả năng tiếp tục phát triển.

Phần mềm độc hại trên Điện thoại di động

Phần mềm độc hại trên điện thoại di động đã bùng nổ trong hơn 18 tháng qua với hơn 90% phần mềm nhắm đến hệ điều hành Android. Đây là hệ điều hành được sử dụng rộng rãi, dễ dàng nâng cấp, và người sử dụng nó cũng có thể dễ dàng tải các phần mềm kể cả các chương trình độc hại từ bất cứ nguồn nào.

Ngược lại với Android, iOS là một hệ điều hành khép kín và các dữ liệu được xử lý chặt chẽ – chỉ cho phép tải các ứng dụng từ một nguồn duy nhất. Để phát tán mã độc, tin tặc buộc phải tìm cách chèn các mã này vào kho ứng dụng. Sự xuất hiện của ứng dụng “Find and Call” vào đầu năm nay đã cho thấy khả năng các ứng dụng độc hại có thể len lỏi vào mạng lưới. “Find and Call” cập nhật thông tin có trong danh bạ điện thoại nạn nhân lên một server khác và sử dụng những số này để gửi tin nhắn rác, đồng nghĩa người dùng có thể bị rò rỉ các thông tin cá nhân cũng như những dữ liệu nhạy cảm có khả năng tổn hại danh tiếng của họ.

Khai thác lỗ hổng

Một trong những phương pháp chính mà tội phạm mạng dùng để cài đặt phần mềm độc hại trên máy tính của nạn nhân là khai thác các lỗ hổng chưa được sửa chữa trong các ứng dụng. Lỗ hổng Java hiện là mục tiêu của hơn 50% các cuộc tấn công, trong khi Adobe Reader chiếm hơn 25%. Tội phạm mạng thường tập trung chú ý vào các ứng dụng được sử dụng rộng rãi và không cần vá lỗi trong thời gian lâu nhất. Vì Java không chỉ được cài đặt trên nhiều máy tính (1,1 tỷ, theo Oracle) và bản cập nhật chỉ được cài đặt theo yêu cầu, không tự động nên nhiều khả năng, tội phạm mạng sẽ tiếp tục khai thác Java trong năm tới. Bên cạnh đó, Adobe Reader cũng sẽ tiếp tục bị tội phạm mạng chọn làm mục tiêu, nhưng có lẽ hạn chế hơn bởi vì các phiên bản mới nhất đã được thiết lập cơ chế tự động cập nhật.

Wendy Nguyễn